محسن جابرى عربلو

75

فرهنگ اصطلاحات فقه اسلامى ( در باب معاملات ) ( فارسى )

ترامى الضمان اين است كه شخصى حقى را ضمانت نمايد و سپس ضامن ديگرى از وى ضمانت كند و سپس فرد ثالثى ضامن دومى گردد و به همين ترتيب . ترامى ضمان جايز و صحيح است . زيرا چنان كه در كتاب المغنى مىنويسد : مال مضمون دينى لازم است و بمانند ساير ديون ضمانت آن صحيح است « 1 » . تشبيب تشبيب ، غزل خواندن به زنان و اظهار عشق كردن به ايشان . در لسان العرب مىنويسد : « تشبيب الشعر ترقيق أوله بذكر النساء « 2 » » . يعنى آراستن و نيكو كردن ابتداى شعر به ذكر زنان و در متون فقهى بدين صورت آمده است : « التشبيب بالمرأة المعروفة المؤمنة المحترمة » و غرض وصف محاسن و جمال زن و اظهار عشق به وى به شعر است . تشبيب به زن معين و مؤمنه حرام است زيرا مستلزم هتك حرمت و فضيحت و اذيت و ننگ براى مؤمنه و خانواده‌اش مىباشد « 3 » . تصريه در لغت : جمع و حبس كردن ، گفته مىشود : « صريت الماء فى الحوض أى جمعته » . در اصطلاح : ندوشيدن گوسفند و جز آن تا شير در پستان آن جمع گردد و بزرگ پستان و پر شير نمايد ، بستن پستان گوسفند و مانند آن چند روز تا مشترى آن را پر شير پندارد و رغبت افزايد ، « جمع اللبن فى الضرع » تصريه نوعى تدليس و حرام است اجماعا . و در بداية المجتهد مىنويسد : آيا تصريه عيب محسوب مىشود يا نه ؟ فقهاء اختلاف كرده‌اند . دليل حرمت حديث نبوى است بدين تعبير : « لا تصروا الا بل و الغنم فمن ابتاعها بعد فانه بخير النظرين . . . ان شاء أمسكها و ان شاء ردها و ردمعها صاعا

--> ( 1 ) . تذكرة الفقهاء ج 2 ، المغنى ( ابن قدامه ) ج 4 ، ص 409 ، شرح لمعه ج 1 ، ص 323 . ( 2 ) . لسان العرب « شبب » الصحاح ج 1 ، ص 151 . ( 3 ) . مكاسب شيخ انصارى ، ص 22 ، قواعد الاحكام ج 1 كتاب متاجر .